• Nếu bằng hữu muốn bàn thảo chung vui với các cao thủ trong Cốc th́ bằng hữu cần đăng kư danh tánh (bấm vào ḍng "đăng kư danh tánh" để bắt đầu ghi tên gia nhập.

Thông báo

Collapse
No announcement yet.

Tào Thực

Collapse
X
  • Filter
  • Time
  • Show
Clear All
new posts

  • Tào Thực

    Tào Thực (192-232)




    Vài nét về tác giả:

    Tào Thực xứng đáng là đệ nhất thi nhân trong hai đời Tần, Hán và là người mở đường cho lối thơ diễm lệ đời Lục Triều. Thơ của ông đặc sắc v́ lời rất điêu luyện, có nhạc, có đối mà vẫn tự nhiên, đủ văn vẻ lẫn chất phác.

    Nguyễn Hiến Lê



    Tào Thực (曹植) tự là Tử Kiến (子建), khi mất có tên thụy là Tư, nên c̣n được gọi là Trần Tư Vương. Ông là một nhà thơ nổi bật nhất trong số văn nhân thời Kiến An, Trung Quốc.

    Ông là người đất Bái, huyện Tiêu, nay thuộc tỉnh An Huy, Trung Quốc; là con trai thứ ba của Tào Tháo, em của Tào Phi (187-226).

    Lúc Tào Tháo xây xong Đồng tước đài th́ Tào Thực chỉ khoảng 10 tuổi. Vậy mà, khi nghe cha ra lệnh các con làm thi phú để tán tụng, ông làm xong bài phú Đồng tước đài, khiến cha vừa mừng vừa kinh ngạc, và Tào Phi bắt đầu ganh tị với ông từ đó.

    Ban đầu, Tào Tháo đă định lập ông làm Thái tử, nhưng v́ tính t́nh phóng túng, không phục tùng ai; lại bị Tào Phi đố kỵ, xúc xiểm, nên ông không c̣n được cha tin tưởng.

    Đau ḷng nhất, theo Dịch Quân Tả (một học giả người Trung Quốc), Tào Thực thương một người con gái đẹp là Chân thị mà Tào Tháo có ư muốn tự nạp, về sau lại cưới cho Tào Phi. Khi người yêu dấu mất, Tào Thực mộng thấy gặp lại Chân thị ở bên bờ Lạc Thủy, và nàng đă tặng cho ông một chiếc gối. Khi tỉnh giấc, thiên t́nh sử ấy được Tào Thực tả lâm ly trong bài Cảm Chân phú

    Năm 220, Tào Tháo mất, Tào Phi được thừa kế địa vị của cha, và đă ép Hán Hiến Đế (189-220) thoái vị và tự xưng là hoàng đế Ngụy.

    Tào Phi và con là Tào Tuấn (205-239) kiếm đủ cách bức hại Tào Thực, như: giết mất “cánh tay” của Tào Thực là Đinh Nghi, Đinh Dực, chỉ phong ông tước hầu (B́nh Nguyên hầu), bị buộc phải rời kinh đô... Về sau, tuy được mang tước vương (Đông A vương, Trần vương), nhưng trong khoảng thời gian hơn mười năm dài, ông bị thuyên chuyển sáu lần và cuộc sống chẳng khác ǵ người tù bị giam lỏng

    Tào Thực mất có để lai Trần Tư Vương tập, gồm khoảng 80 bài thơ; hơn 40 bài từ, phú, tản văn.



    Nguồn internet

  • #2
    Thất bộ thi


    Theo Thế thuyết tân ngữ, thiên Văn học th́ Văn đế (Tào Phi) từng ra lệnh cho Đông A Vuơng (Tào Thực) trong bảy bước phải làm một bài thơ, không xong th́ sẽ chém đầu. Lời Phi chưa dứt, Thực đă đọc bài thơ trên, v́ vậy mà người ta gọi là Thơ bảy bước. Phi nghe xong, có ư thẹn liền tha tội chết cho Thực. Bài thơ này lưu truyền rất rộng, nhắc nhở người ta chớ nên "huynh đệ tương tàn". Trong quá tŕnh lưu truyền, bài thơ được giản lược chỉ c̣n bốn câu (bỏ hai câu đầu).


    Nguyên bản:

    Nguyên tác chữ Hán:


    七步詩


    煮豆持作羹,
    漉豉以為汁,
    萁在釜下然。
    豆在釜中泣,
    本自同根生,
    相煎何太急。


    Phiên âm Hán Việt:

    Thất bộ thi


    Chử đậu tŕ tác canh,

    Lộc thị dĩ vi trấp,

    Cơ tại phủ há nhiên.

    Đậu tại phủ trung khấp,

    Bản tự đồng căn sinh,

    Tương tiễn hà thái cấp.



    Dịch thơ:


    Thơ bảy bước


    Nấu đậu để làm canh,

    Hạt bỏ vào nồi nấu,

    Cành ở dưới mà đun.

    Đậu ở trong nồi khóc,

    Sinh ra từ một gốc,

    Sao nỡ đốt thiêu nhau




    Người dịch: Khuyết danh



    Dị bản:


    Nguyên tác chữ Hán:


    煮豆燃豆箕,
    豆在釜中泣。
    本是同根生,
    相煎何太急。


    Phiên âm Hán Việt:


    Chử đậu nhiên đậu cơ,

    Đậu tại phủ trung khấp.

    Bản thị đồng căn sinh,

    Tương tiễn hà thái cấp.



    Dịch thơ:


    Nấu đậu đun cành đậu,

    Đậu ở trong nồi khóc.

    Sinh ra từ một gốc,

    Sao nỡ đốt thiêu nhau.



    Người dịch: Khuyết danh


    --------------------


    Trong bản dịch sách Tam Quốc Chí, Phan Kế Bính dịch:

    Cành đậu đun hạt đậu
    Hạt đậu khóc hu hu:
    Cùng sinh từ một gốc
    Thui nhau nỡ thế ru?

    Comment

    Working...
    X