Quốc Âm Thi Tập - Nguyễn Trãi Toàn Tập Tân biên

[volamtieutu]

Thủ vĩ ngâm (1)

Bản Nôm:


首 尾 吟
谷 城 南 犼 蔑 間
奴 搩 俧 少 琟 吿
昆 隊 遁 揚 埃 眷
堏 馭 檝 少 几 绖
傉 瞸 狹 回 坤 且 琾
茹 涓 趣 庶 礙 挼 働
朝 官 拯 沛 隱 拯 沛
谷 城 南 伨 蔑 間



Bản dịch:


Góc thành Nam lều một gian

No nước uống thiếu cơm ăn

Con đòi trốn dường ai quyến

Bà ngựa gầy thiếu kẻ chăn

Ao bởi hẹp hòi khôn thả cá

Nhà quen thú thứa ngại nuôi vằn

Triều quan chẳng phải ẩn chẳng phải

Góc thành Nam lều một gian.

[volamtieutu]

Thuật hứng (69)


Bản Nôm:

功 名 乑 特 合 駆 閑
冷 與 謳 之 世 議 慿
傉 喼 越 鄽 萞 夢
池 清 發 礊 秧 蓮
庫 收 風 月 苔 戈 耨
船 阻 煙 霞 裵 尾 傁
盃 固 沒 峼 忠 免 孝
砙 庄 缺 染 庄 顛



Bản dịch:


Công danh đã được hợp về nhàn

Lành dữ âu chi thế nghị khen

Ao cạn vớt bèo cấy muống

Trì thanh phát cỏ ương sen

Kho thu phong nguyệt đầy qua nóc

Thuyền chở yên hà nặng vạy then

Bui có một lòng trung lẫn hiếu

Mài chăng khuyết nhuộm chăng đen.

[volamtieutu]

THUẬT HỨNG (50)



Bản Nôm:


旦 場 桃 槾 萼 庄 通
圭 寠 埃 乄 主 菊 椿
愁 裵 少 陵 邊 乑 泊
興 饒 北` 海 竆 諸 空
梅 庄 崅 傷 梗 玉
竹 日 崐 惜 沼 礕
盃 沒 懎 峼 憂 愛 寠
店 挧 滾 滾 搩 朝 東




Bản dịch:


Đến trường đào mận ngạt chăng thông

Quê cũ ưa làm chủ trúc thông

Sầu nặng Thiếu Lăng biên đã bạc

Hứng nhiều Bắc Hải chén chưa không

Mai chăng bẻ thương cành ngọc

Trúc nhặt vun tiếc cháu rồng

Bui một tấc lòng ưu ái cũ

Đêm ngày cuồn cuộn nước chầu đông.

[volamtieutu]

Trần tình (41)


Bản Nôm:

昆 棋 快 蔛 苔 瓢
隊 搩 筃 制 管 油
踏 盎 詸 掩 布 檜
憹 邊 衦 閣 芹 鉤
江 山 炦 獕 戼 涓 熟
名 利 峼 儍 約 卓 求
王 質 情 期 些 厭 坙
繤 配 配 獕 仙 兜




Bản dịch:


Con cờ quẩy rượu đầy bầu

Đòi nước non chơi quản dầu

Đạp áng mây ôm bó củi

Ngồi bên suối gác cần câu

Giang sơn mặt thấy nên quen thuộc

Danh lợi lòng nào ước chác cầu

Vương Chất tình cờ ta ướm hỏi

Rêu phơi phới thấy tiên đâu.

[volamtieutu]

Ngôn chí (21)



Bản Nôm:

鉘 勜 岃 羅 廏 檘
唐 花 詠 勿 竹 論
翓 窗 豸 侵 唏 鋢
曢 猿 肹 叫 隔 筃
夛 葉 傘 曕 庵 沫
湖 清 月 現 俸 覻
踋 聮 鶴 吝 戼 排 伴
幽 邑 共 些 濫 丐 昆




Bản dịch:

Dấu người đi la đá mòn

Đường hoa vướng vất trúc luồn

Cửa song dãi xâm hơi nắng

Tiếng vượn vang kêu cách non

Cây rợp tán che am mát

Hồ thanh nguyệt hiện bóng tròn

Rùa nằm hạc lẩn nên bầy bạn

Ủ ấp cùng ta làm cái con.

[volamtieutu]

Ngôn chí (14)



Bản Nôm:

邪 陽 俸 我 課 紅 樓
世 界 冬 戼 玉 蔑 瓢
雪 朔 撩 夛 点 粉
晷 東 豸 月 印 鉤
煵 沉 水 国 涓 滂
雁 篆 虛 空 陿 偷
船 怸 群 掉 拯 肯 杜
俼 班 最 約 駆 兜




Bản dịch:

Tà dương bóng ngả thuở giang lâu

Thế giới đông nên ngọc một bầu

Tuyết sóc treo cây điểm phấn

Quỹ đông dãi nguyệt in câu

Khói chìm thuỷ quốc quyên thẳng

Nhạn triện hư không gió thâu

Thuyền mọn còn chèo chẳng khứng đỗ

Trời ban tối ước về đâu

[volamtieutu]

Trần tình (72)



Bản Nôm:

筃 荒 幀 尾 蟄 侼 岸
搩 亖 匇 清 玉 亖 寒
念 寠 生 靈 刁 乙 裵
詰 徵 湖 海 達 諸 安
仍 為 聖 主 謳 圅 治
可 計 身 閑 惜 歲 殘
承 旨 埃 浪 時 庫 兀
覰 撪 貯 歇 每 江 山




Bản dịch:

Non hoang tranh vẽ chập hai ngàn

Nước mấy dòng thanh ngọc mấy hàn

Niềm cũ sinh linh đeo ắt nặng

Cật chưng hồ hải đặt chưa an

Những vì thánh chúa âu đời trị

Khá kể thân nhàn tiếc tuổi tàn

Thừa chỉ ai rằng thời khó ngặt

Túi thơ chứa hết mọi giang san.

[volamtieutu]

Huấn nam tử (192)



Bản Nôm:

埀 保 鋪 悲 道 丐 昆
牐 歛 娎 路 之 噡
奢 華 嚧 浪 饒 処 歇
苛 賤 兜 當 乊 唉 群
襖 默 免 卥 朱 婔 蔭
琟 吿 拯 路 見 味 唁
初 乑 固 勾 傳 保
濫 丙 処 吿 呂 筃





Bản dịch:

Nhắn bảo phô bay đạo cái con

Nghe lượm lấy lọ chi đòn

Xa hoa lơ lửng nhiều hay hết

Hà tiện đâu đương ít hãy còn

Áo mặc miễn là cho cật ấm

Cơm ăn chẳng lọ kén mùi ngon

Xưa đã có câu truyền bảo

Làm biếng hay ăn lở non.

[volamtieutu]

TÙNG
(3 bài thủ vĩ liên hoàn)



(218-220)



Bản Nôm:


秋 旦 夛 儍 拯 邏 怰
蔑 命 辣 課 倈 冬
林 泉 埃 浪 緥 乄 客
才 棟 梁 高 乙 奇 用

棟 梁 才 固 亖 朋 眉
茹 奇 隊 番 瀬 跬 台
檜 钖 駢 移 拯 動
雪 霜 体 乑 鄧 饒 挧

雪 霜 体 乑 鄧 饒 挧
固 餜 長 生 強 跬 台
琥 珀 苻 苓 認 買 別
涜 群 底 助 民 尼



Bản dịch:


Thu đến cây nào chẳng lạ lùng

Một mình lạt thuở ba đông

Lâm tuyền ai rặng già làm khách

Tài đống lương cao ắt cả dùng


Đống lương tài có mấy bằng mày

Nhà cả đòi phen chống khoẻ thay

Cội rễ bền dời chẳng động

Tuyết sương thấy đã đặng nhiều ngày


Tuyết sương thấy đã đặng nhiều ngày

Có thuốc trường sinh càng khoẻ thay

Hổ phách phục linh nhìn mới biết

Dành còn để trợ dân này.

[volamtieutu]

ĐÀO HOA (227)



Bản Nôm:

蔑 朵 桃 花 窖 卒 鮮
隔 春 滣 滣 体 春 宼
冬 風 乙 固 情 処 女
建 羨 味 香 易 動 圤




Bản dịch:

Một đoá đào hoa khéo tốt tươi

Cách xuân mơn mởn thấy xuân cười

Đông phong ắt có tình hay nữa

Kín tạn mùi hương dễ động người.

[volamtieutu]

BA TIÊU (236)




Bản Nôm:

芭 蕭

自 橅 唏 春 卒 吏 添
苔 蓬 邏 牟 偷 店
情 書 蔑 幅 封 群 謹
陿 唏 兜 強 闦 娂



Bản dịch:

Từ bén hơi xuân lại tốt thêm

đầy buồng lạ màu thâu đêm

Tình thư một bức phong còn kín

Gió hơi đâu gượng mở xem.

[volamtieutu]

MIÊU (251)



Bản Nôm:

路 倲 生 娻 買 方 西
奉 事 如 來 濫 法 柴
欣 匵 特 憹 欺 面 噄
惜 妭 拯 保 斫 撩 炥
岃 儍 几 禁 隟 硦 謹
吿 待 埃 濫 盤 饌 苔
庫 免 禥 庄 女 負
因 蒸 恨 匳 沛 挼 眉





Bản dịch:


Lọ vằn sinh bởi mãi phương Tây

Phụng sự Như Lai trộm phép thầy

Hơn chó được ngồi khi mặt bếp

Tiếc hùm chẳng bảo chước leo cây

Đi nào kẻ cấm buồng the kín

Ăn đợi ai làm bàn soạn đầy

Khó lẫn sang chăng nỡ phụ

Nhân chưng giận chuột phải nuôi mày.