Thế Lữ

[Bach Van Phi]

Nhà thơ Thế Lữ tên thật là Nguyễn Thứ Lễ, sinh tháng 10 năm Đinh Mùi (1907).
Có chân trong Tự lực văn đoàn và các tòa soạn: Báo Phong-hóa, Ngày nay, Tinh hoa.

Đã xuất bản: Mấy Vần Thơ, Vàng Và Máu, Bên Đường Thiên Lôi, Gió Trăng Ngàn, Trại Bồ Tùng Linh, Ba Hồi Kinh Dị, Con Quỷ Truyền Kiếp, Lê Phong Phóng Viên, Gói Thuốc Lá, Đòn Hẹn, Mấy Vần Thơ, tập mới

Cách đây 60 năm , Thế Lữ " như vừng sao đột ngột xuất hiện , sáng chói khắp cả trời thơ Việt Nam " . Mặc dù bước sau Phan Khôi , Lưu Trọng Lư .... nhưng Thế Lữ là nhà thơ đi đầu xuất sắc nhất của phong trào thơ mới . Có thể nói không ngoa , Thế Lữ là " Ông hoàng " của thời đại thơ mới ấy .
Trong một thời gian rất ngắn , Thế Lữ bằng một vài thi phẩm kiệt xuất của mình như Nhớ rừng đã hùng hồn giành thắng lợi cho thơ mới .
Sở dĩ Thế Lữ lập được những kỳ tích ấy là vì Thế Lữ là một con người , một nhà thơ sung mãn về nhiều mặt : học vấn , chí vọng , nhân cách và tài thơ
Các nhà thơ tiền chiến thường ngụp lặn vào trong thế giới tâm tư tình cảm cá nhân của mình mà thiê1u tầm nhìn sâu rộng về thế giới , về xã hội và thời đại . Đó chính là mặt yếu phổ biến của thơ ca thời đó .
Là lãnh tụ của thời đại Thơ Mới . Thế Lữ có lẽ là người duy nhất có ý thức đặt nền móng tư tưởng và nghệ thuật cho nó , viết tuyên ngôn về sứ mạng của nó .
Thế Lữ chủ trương dùng thơ ca để phụng sự cho cái đẹp của thế giới , của con người và tình yêu . Bài Cây đàn muôn điệu là bản tuyên ngôn đầu tiên cho phong trào thơ mới :

Tôi chỉ là một khách tình si
Ham vẻ đẹp có muôn hình, muôn thể
Mượn lấy bút nàng Ly Tao, tôi vẽ
Và mượn cây đàn ngàn phím, tôi ca
Vẻ đẹp u trầm, đắm đuối, hay ngây thơ
Cũng như vẻ đẹp cao siêu, hùng tráng
Của non nước, của thi văn, tư tưởng...
(.....)
Với Nàng Thơ, tôi có đàn muôn điệu
Với Nàng Thơ, tôi có bút muôn màu
Tôi muốn làm nhà nghệ sĩ nhiệm mầu
Lây thanh sắc trần gian làm tài liệu

Những ý tưởng lớn đã khiến thơ Thế Lữ mang tầm vóc hoành tráng của thời đại . Thơ Thế Lữ ra sức khắc họa hình tượng đặc thù của những nhân vật trung tâm thuộc thời đại mới - thời đại Âu hoá , văn minh . Với nhãn quang của Thế Lữ , tựu trung đó là những thi sĩ , nghệ sĩ , những tiểu thơ hiểu mới . Đó là những con người vừa thoát khỏi gông cùm của những lề luật cổ hủ , đang dấn thân vào cuộc đời "mưa gió " để tìm " những cám giác mới lạ trong tiếng khóc câu cười " . để thể hiện mọi cá tính của mình và để thổ lộ nỗi lòng khao khát yêu đương tự do :

Rảo bước đi tôi cất lớn tiếng cười,
Rũ bụi nước trên mình và nỗi buồn trong trí.
Gió thổi ấm dần đường vắng vẻ,
Thi hứng nồng nàn, tôi mải tiến lên,
Cho đến khi Hà Nội sáng trưng đèn,
Mới sực nhớ: đêm nay không chỗ trọ

Theo Thế Lữ , một con người văn minh nhất thiết phải là con người biết mơ mộng , bởi lẽ có tâm hồn giàu chất thơ :

Ta ôm thiếu nữ trong lòng
Người yêu thoắt biến thành bông hoa rừng
Bông hoa nay vẫn còn hương
Lòng ta còn vết đau thương không cùng

Cao hơn nữa, " con người thời đại " của Thế Lữ còn là con người cao cả , " người hùng " khinh thế ngạo vật , có một khối tinh thần rực rỡ xán lạn và một đời sống tuyệt luân

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ
Thuở tung hoành hống hách những ngày xưa
.........
Với khi thét khúc trường ca dữ dội
Ta bước chân lên dơng dạc đường hoàng
.........
Trong hang tối mắt thần khi đã quắc
Là khiến cho mọi vật đều im hơi

Ca ngợi con người , không những đẹp , lãng mạng , đáng yêu mà còn có bản chất cao cả kỳ vĩ , đó là tính nhân văn rất cao trong thơ Thế Lữ
Mặt khác , chúng ta dễ dàng nhận thấy thâm ý của nhà thơ : Thế Lữ muốn khắc họa hình ảnh con người Việt Nam chân chính , có một lịch sử hào hùng , oanh liệt , đang khao khát vươn tới tự do , văn minh và tiến bộ
Chính vì vậy mà đọc thơThế Lu&~ chúng ta cảm thấy tự hào về con người hơn là xót thương , cá m thất phấn chấn , ham sống hơn là buồn bã chán nản .Thơ Thế Lữ là thơ tràn đầy sinh khí .
Tính hoành tráng của thơ Thế Lữ còn được biểU hiện ở nhiều khía cạnh khác .
Những suy nghĩ về một thế giới sôi động trong đó Thiện Ác đang tranh đấu gắt gao chưa phân thắng bại

Khắp thế gian hội nghị thái bình
Tôi đang mừng bỗng sinh hơi ngờ ngợ
Cảnh thiên đàng kia đã có thực hay chưa ?
Hay cũNg lại là một cánh nằm mơ ?

những đắm say của con người khi chiêm ngưỡng vũ trụ bao la huyền diệu :

Hỡi những cảnh cao thâm vô cùng cô để !
Mây hằng bay , sóng hằng nối , gió không ngừng !
Hỏi có nghe thấy tiếng ta chăng ?
Nghe thấy tiếng một tâm hồn đau khổ ?
Ta khằt biết nhẽ nhiệm màu trong vũ trụ

Hoặc những suy nghĩ sâu lắng và cách ứng xử với những qui luật của thiên nhiên :

Vì em ơi , khi nặng mang tình ái
Thì xuân sắc nắng sương tuy dầu dãi
Ngày xuân xanh khe khắt vô tình qua
Nhưng lòng xuân muôn tuổi vẫn không già

Về nghệ thuật , tuy là nhà thơ tiên phong của Thơ Mới nhưng Thế Lữ đã đạt tới một trình độ nghệt huật rất cao . Sư> cách tân thơ của Thế Lữ đã tạo nên một bước nhảy vọt trong thơ ca Việt Nam . Với thơ Thế Lữ , thơ tám chữ trở thành thể thơ tiêu biểu cho Thơ Mơ"i . Đó là thể thơ ưu việt bởi tính chất gãy gọn , chuyển động linh hoạt và sắc thái "hiện đại " của nó .
Cách dùng chữ của Thế Lữ rất mới , điêu luyện , táo bạo tạo nên những câu thơ tuyệt đẹp :

- Gặm một khối căm hờn trong cũi sắt

- Đâu nhỮng bình minh cây xanh nắng gội

- Bỗng đâu gặp gỡ tình cờ
Cô nàng cao váy ỡm ờ đứng trông ...

Thơ lục bát , ở Thế Lữ cũNg mang một nét mới

Ánh xuân lướt cỏ xuân tươi
Bên rừng thổi sáo một hai Kim Đồng
Tiếng đưa hiu hắt bên lòng
Buồn ơi xa vắng mênh mông là buồn !
Tiên nga tóc xõa bên nguồn ...

Lẽ tất nhiên theo quy luật "tre già măng mọc " , hàng loạt nhà thơ đã xuất hiện bên cạnh ngôi sao Thế Lữ . Nhưng không ai bận tâm thêu dệt những bức hoành tráng như Thế Lữ đã làm , họ đi tìm những mảnh trời riêng cho riêng họ . Xuân Diệu thì làm thơ tình yêu , Nguyễn Bính làm thơ " chân quê " Hàn mặt Tử làm thơ " điên " , Tế Hanh làm thơ diễn tả tâm tình tế nhị , Chế Lan Viên làm thơ bi sử , Đoàn Văn Cừ , Anh Thơ , Bàng Bá Lân làm thơ tả cảnh sinh hoạt nông thôn ...... Và ở những lĩnh vực đó họ rất thành công

Thế nhưng Thế lữ vẫn mãI là ngôi sao sáng của thơ ca VN , là người có công " khai sơn phá thạch " cho cả một thời đại thơ ca rực rỡ . Ý chí cúa nhà thơ có thể thấy được qua câu :

Ta biết ta chúa tể của muôn loài
Giữa chốn thảo hoa không tên không tuổi !

[Bach Van Phi]

NHỚ RỪNG

(Lời con Hổ ở vườn Bách thú)

Tặng Nguyễn Tường Tam

Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt,
Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua.
Khinh lũ người kia ngạo mạn, ngẩn ngơ,
Giương mắt bé riễu oai linh rừng thẳm,
Nay sa cơ, bị nhục nhằn tù hãm,
Để làm trò lạ mắt, thứ đồ chơi.
Chịu ngang bầy cùng bọn gấu dở hơi,
Với cặp báo chuồng bên vô tư lự.

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ,
Thủa tung hoành hống hách những ngày xưa.
Nhớ cảnh sơn lâm, bóng cả, cây già,
Với tiếng gió gào ngàn, với giọng nguồn hét núi,
Với khi thét khúc trường ca dữ dội,
Ta bước chân lên, dơng dạc, đường hoàng,
Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng,
Vờn bóng âm thầm, lá gai, cỏ sắc.
Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc,
Là khiến cho mọi vật đều im hơi,
Ta biết ta chúa tể của muôn loài
Giữa chốn thảo hoa không tên, không tuổi.

Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối,
Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan ?
Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn,
Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới?
Đâu những buổi bình minh cây xanh nắng gội,
Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?
Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng.
Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,
Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?
- Than ôi! thời oanh liệt nay còn đâu?

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu,
Ghét những cảnh không đời nào thay đổi,
Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối:
Hoa chăm, cỏ xén, lối phẳng cây trồng;
Dải nước đen giả suối, chẳng thông giòng
Len dưới nách những mô gò thấp kém;
Dăm vừng lá hiền lành không bí hiểm,
Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu
Của chốn ngàn năm cao cả, âm u.

Hỡi oai linh, cảnh nước non hùng vĩ!
Là nơi giống hầm thiêng ta ngự trị.
Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa
Nơi ta không còn được thấy bao giờ
Có biết chăng trong những ngày ngao ngán,
Ta đương theo giấc mộng ngàn to lớn
Để hồn ta phảng phất được gần ngươi,
-- Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi!

[ 1936 ]

[Bach Van Phi]

CÂY ÐÀN MUÔN ÐIỆU

Tôi là kẻ bộ hành phiêu lãng
Đường trần gian xuôi ngược để vui chơi
Tìm cảm giác hay trong tiếng khóc, câu cười,
Trong lúc gian lao, trong giờ sung sướng,
Khi phấn đấu cũng như hồi mơ tưởng.
Tôi yêu đời cùng với cảnh lầm than,
Với cảnh thương tâm, ghê gớm, hay dịu dàng.
Cảnh rực rỡ, cảnh ái ân hay dữ dội.

Anh dù bảo: tính tình tôi hay thay đổi,
Không chuyên tâm, không chủ nghĩa: nhưng cần chi?
Tôi chỉ là một khách tình si
Ham cái đẹp muôn hình muôn vẻ
Mượn lấy bút nàng Ly Tao tôi vẽ,
Và mượn cây đàn ngàn phím, tôi ca
Vẻ đẹp u trầm, đắm đuối, hay ngây thơ,
Cũng như vẻ đẹp cao siêu, hùng tráng
Của non nước, của thi văn, tư tưởng.
Dáng yêu kiều tha thướt khách giai nhân;
Ánh tưng bừng linh hoạt nắng trời xuân;
Vẻ sầu muộn âm thầm ngày mưa gió;
Cảnh vĩ đại, sóng nghiêng trời, thác ngàn đổ;
Nét mong manh, thấp thoáng cánh hoa bay
Cảnh cơ hàn nơi nước đọng bùn lầy;
Thú sán lạn mơ hồ trong ảo mộng;
Chí hăng hái đua ganh đời náo động:
Tôi đều yêu, đều kiếm, đều say mê.
Tôi sẵn lòng đau vì tiếng ai bi,
Tôi cảm khái vì những lời hăng hái.
Tôi ngợi ca với tiếng lòng phấn khởi,
Tôi than với người thiếu nữ bâng khuâng,
Tôi véo von cùng tiếng sáo lưng chừng,
Tôi yên ủi với tiếng chuông huyền diệu,
Với Nàng Thơ, tôi có chiếc đàn muôn điệu;
Với Nàng Thơ, tôi có cây bút muôn mầu:
Tôi muốn làm nhà nghệ sĩ nhiệm mầu:
Lấy thanh sắc trần gian làm tài liệu.

[Bach Van Phi]

TIẾNG TRÚC TUYỆT VỜI

Tiếng địch thổi đâu đây,
Cớ sao nghe réo rắt?
Lơ lửng cao đưa tận lưng trời xanh ngắt,

Mây bay... gió quyến mây bay...
Tiếng vi vút như khuyên van, như dìu dặt
Như hắt hiu cùng hơi gió heo may.

Ánh chiều thu
Lướt mặt hồ thu,
Sương hồng lam nhẹ lan trên sóng biếc,
Rặng lau già xao xác tiếng reo khô.
Như khua động nỗi nhớ nhung, thương tiếc
Trong lòng người đứng bên hồ.

Cô em đứng bên hồ
Nghiêng tựa mình cây, dáng thẩn thơ.
Chừng cô tưởng tới ngày vui sẽ mất,
Mà sắc đẹp rỡ ràng rồi sẽ tắt
Như bóng chiều dần khuất
Dưới chân trời.

Cho nên cô nghe tiếng trúc tuyệt vời,
- Thổn thức với lòng cô thổn thức,
Man mác với lòng cô man mác -
Cô để tâm hồn tê tái, bâng khuâng.

Ta muốn nâng
Tấm khăn hồng lau mắt lệ cho ai.
Vì ta sợ má đào kia phai,
Cũng như ta đã ca
Khuyên ngày vui trở lại
Cùng với ánh quanh minh còn mãi.
- Cho người với cảnh quên già.

[Bach Van Phi]

LỜI THAN THỞ CỦA NÀNG MỸ THUẬT

Tặng Nguyễn Đỗ Cung

Em đứng em buồn cạnh khóm lau,
Khóm lau than trước gió đêm thâu,
Gió thâu khóc với trăng thâu lạnh.
Ai biết tình quân em ở đâu?

Than ôi! Mới được mấy thu nay,
Gặp gỡ tình quân giữa cảnh này
Là chốn em quen cười với gió,
Với trăng, với nước, với mây bay...

Họa sĩ qua chơi lúc bấy giờ.
Lòng em phơi phới trí ngây thơ:
Em xinh, em đẹp mà không biết,
Không biết vì em ai ngẩn ngơ.

Lân la, người khách lạ nên quen,
Rồi ngón tay tình chắp mối duyên.
Cái thuở ban đầu lưu luyến ấy
Ngàn năm chưa dễ đã ai quen.

Em thấy chàng yêu mới nhớ ra
Tên em là Đẹp, bạn em là
Bao nhiêu cảnh tượng, muôn hình sắc:
Ánh sáng, non sông, mây, cỏ, hoa...

Em càng trang điểm để thêm xinh,
Và để mầu tươi của ái tình
Điểm khắp bầu trời thêm vẻ đẹp !
Hồ kia thêm biếc, núi thêm xanh.

Hay đâu cơn gió lạ đâu đâu
Thổi lại cho em những mối sầu:
Bạn ngọc thưa về, em khắc khoải,
Cười, nhưng phảng phất nỗi lo âu.

Rồi bỗng ngày kia em mới hay
Tình quân em đã chán nơi đây.
Chàng đi theo dõi tơ duyên khác.
- Hỡi mộng lòng ơi! Ôi bóng mây!

Nay biết cùng ai ngỏ nỗi niềm?
Tình quân không dám ở cùng em,
Yêu nhau, gian khổ còn yêu mãi
Chàng hám vinh hoa mải miết tìm.

Như nàng Ngọc Nữ ở Thiên Thai,
Tiếc mãi chàng Lưu vẫn luyến đời,
Em đứng bên trường ân ái cũ,
Rồi em than khóc bạn tình ơi!

Rồi ánh trăng kia, với gió thâu,
Với gương hồ lạnh, với ngàn lau,
Với bao cảnh đẹp vui khi trước
Ủ rũ vì em nặng khối sầu.

[Tieu Dieu Khach]

YÊU

Ta đi thơ thẩn bên vườn mộng
Em nấp sau hoa khúc khích cười
Ngừng bước ta còn đương bỡ ngỡ
Lẳng lơ em ngắt đóa hồng tươi ...

Em ném cho lòng ta đón lấy
Bông hoa phong kín ý yêu đương.
Hay đâu hoa giấu mầm gai sắc
Sướt cạnh lòng ta mấy vết thương

Yêu em từ đó ta phơi phới
Sống ở trong nguồn thú đắm say,
Nhưng cũng sống trong đau khổ nữa
Miệng cười trong lúc nhắm chua caỵ

[Tieu Dieu Khach]

SÁNG

Nắng soi áo trắng hoa đào
Theo cô đội nón kia vào trong sương,
Hõi lam xóa dải chân làng
Ta đi, không biết con đường về đâu ?

[Tieu Dieu Khach]

TRƯA

Đường nắng. Trong đâu tiếng nói cười
Bay ra giòn giã ghẹo bên tai
Ngừng chân, rẽ lá tìm. Im phắc:
Vàng rọi lưa thưa, chẳng thấy người .

[Tieu Dieu Khach]

CHIỀU

Cảnh vắng. Trời hanh. Giáng mái chiều .
Buồn xa ngưng lại nỗi đìu hiu ...
Bỗng đâu xao xuyến cây reo gió
Bụi chạy đường khô, lá đuổi theo

[Tieu Dieu Khach]

TỐI

Trời cao vàng tắt trên cây
Con chim bé nhỏ gọi ngày hôm sau .
Âm thầm mây rủ rê nhau
Kéo đi trốn cảnh âu sầu đêm trãng.
.

[Tieu Dieu Khach]

Hồ Xuân Và Thiếu Nữ

tặng Nguyễn Tường Lân

Trên mặt hồ in màu ngọc biếc
Cô em đang bơi chiếc thuyền con
Lẳng lơ như cái chuồn chuồn
Lướt đuôi trên nước chập chờn ghẹo hoa .

Chân gió nhẹ đi qua làn sóng
Nắng chiều xuân rung động trên cành
Mấy hàng lau yếu nghiêng mình
Cô em bỗng ngẩn ngơ tình vì đâu ?

Đặt mái chèo, ngả đầu trên gối
Trông mây chiều phơi phới trên kia
Hỏi xem mày có duyên gì
Mà con chim én đi về lửng lơ ?

Trên vừng trán ngây thơ trong sáng
Vẩn vơ qua một áng hương buồn
Giây lâu cô vẫn như còn
Lâng lâng trông gửi tâm hồn lên cao .

Tiếng diều sáo nao nao trong vắt,
Trời quang mây xanh ngắt màu lơ .
Thuyền trôi nước đẩy hững hờ
Hàng cây lặng đứng trên bờ trông mong.

Ấy đăm đắm mơ mòng chi đó
Hỡi cô em má đỏ hây hây ?
Hỡi cô thiếu nữ trông mây
Thẩn thơ nhìn chiếc én bay lưng trời .

Khiến cho cảnh bồi hồi ngây ngất
Tiếng sáo chưa nỡ dứt trên không
Khiến cho hồ nước mịt mùng
Ngày không muốn hết, ta không muốn về

[Bach Van Phi]

Lựa tiếng đàn

Gửi cho bạn ở Mĩ thuật Hà Nội

Trong nhà tranh, một mình tôi than thở
Với chiếc đàn, tập giấy. Các anh xa
Sáng hôm nay, sương biếc toả mờ mờ
Như hương khói đượm đầu cau, mái rạ,
Ánh hồng tía rắc ngọc châu trên lá,
Trời trong xanh, chân trời đỏ hây hây,
Tiếng chim xuân nhí nhảnh ở trong cây.
Cảnh vui thế, sao tôi còn buồn nữa?

Bởi vì gió ở đây trong trẻo quá!
Tiếng đàn tâm réo rắt nẩy càng cao,
Bởi vì đây, duy có nàng Li Tao
Với những nỗi tiếc thương hồi quá vãng
Cùng tôi ở chung nhà làm bầu bạn.
Tôi bùi ngùi âu yếm mối bi ai
Và để nỗi sầu mơn trớn lòng tôi
Nên cảnh đẹp lại ra chiều mai mỉa.

Tôi muốn sống cuộc đời thi sĩ, để
Dốc chén mơ màng nhưng chỉ thấy chua cay;
Tìm mộng vàng trên cảnh trời mây,
Mây thường biến: trời như lòng, tẻ ngắt.
Bạn ơi! Lăn lóc trong đời mĩ thuật.
Như các anh, vui sướng, trẻ trung sao!
Các anh để tâm hồn tự do như ngọn sóng trào
Và cười cợt ở trong trường gió bụi.
Đập vang gót trên bờ hè Hà Nội;
Rủ nhau xem cái đẹp nơi lầm than,
Tìm cảnh tiên ở giữa trần gian
Và bôi đỏ lên những màu u ám.
Các anh hãy để giọng buồn thương ta thán
Cho bọn tôi là một lũ nhạc công,
Trăm ngàn năm nảy mãi sợi tơ lòng
Ca những khúc sầu vui, việc thiên hạ.

Chán nản ư? Các anh đừng than thở,
Cứ im đi rồi bảo cho tôi hay.

Lựa giọng buồn tôi sẽ vặn các dây
Và gọi gió, gọi thông, lên tiếng hoạ;
Nỗi buồn sẽ theo mây mờ mịt toả
Bạn hữu ơi, cất tiếng ta cười chung.
Để cho tôi được chút vui cùng.

[Bach Van Phi]

Tiếng gọi bên sông

Tặng Khái Hưng

Ta là một khách chinh phu
Dấn bước truân chuyên khắp hải hồ.
Mũ lợt bốn phương sương nắng gội.
Phong trần quen biết mặt âu lo.

Vất vả bao từng, chi sá kể?
Gian lao như lửa rèn tâm chí.
Bấy lâu non nước mải xông pha,
Chưa phút dừng chân, chưa lúc nghỉ.

Trong thuở bình sinh, đôi mắt ta
Không hề cho đẫm lệ bao giờ;
Cười phun thất bại, khinh nguy hiểm,
Nện gót vang đường nhịp khúc ca.

Đang độ nam nhi vui trẻ hoài:
Sầu tư bi thiết, gác bên tai,
Trái tim chỉ rộn khi căm tức
Ghét lũ vô nhân, giận nỗi đời.

Trong khi lật đật rẻo sông Mê...
Trận gió heo may đuổi nhạn về.
Bụi cuốn đường xa, chinh khách mỏi.
Bỗng nghe tiếng hát vẳng bên kia.

Tiếng hát trong như nước Ngọc Tuyền
Êm như hơi gió thoảng cung tiên,
Cao như thông vút, buồn như liễu;
Nước lặng, mây ngừng, ta đứng yên.

Chinh phu trong dạ nhường tê tái,
Quay gót, ta buồn trông trở lại
Đường vẫn còn xa, còn phải đi
Song le tiếng hát bên sông gọi:

"Đi đâu vội bấy, hỡi ai ơi!
Mà để cho nhau luống ngậm ngùi?
Em trẻ, em son, em đẹp lại,
Sang đây chung khúc hát khúc ca vui!

"Hỡi khách, sang đây với bạn tình.
Vui đi, người được mấy xuân xanh?
Ưu tư chi để sầu mây nước?
Kìa cánh hoa nô giỡn trước cành!"

Tiếng ái ân kia réo rắt hoài
Mà lời mây nước giục bên tai
Đau lòng rứt mối tơ vương vấn
Nước mắt đầu tiên lã chã rơi.

Vì chưng ta cũng biết yêu đương,
Mà cuộc tình duyên gặp giữa đường
Trong lúc non sông mờ cát bụi
Phải đâu là hội kết uyên ương?

Âm thầm từ giã cô thôn nữ,
Cô đứng bên sông không hát nữa.
Lòng ta thổn thức còn đê mê
Nhịp với lời ai nhường than thở.

Âm thầm ta lại bảo cô rằng:
"Mặt đất mang mang biết mấy chừng.
Em có yêu ta thì gắng đợi
Đem lòng mà gửi lên cung trăng.

"Ở chốn đường khơi ra nhớ em
Thì lòng ta sẽ hoá ra chim
Bay lên lưu luyến bên cung nguyệt
Sẽ ngỏ cho nhau thấu nỗi niềm".

Ta đi theo đuổi bước tương lai
Để lại bên sông kẻ ngậm ngùi.
Chí nặng bốn phương trời nước rộng,
Từ nay thêm bận nỗi thương ai.

[Bach Van Phi]

BÔNG HOA RỪNG

Tặng Đoàn Phú Tứ

Trèo lên trên đỉnh non cao
Nghe lời chim gọi, gió dào dạt thưa.
Bỗng đâu gặp gỡ tình cờ
Cô nàng cao váy ỡm ờ đứng trông.
Tóc cô gió lẳng lơ chòng,
Nắng vàng giỡn cặp má hồng hồng tươi.
Mắt như nước lặng in trời
Cánh đào thắm nét, miệng cười như mơ,
Khiến lòng ta những say sưa:
Phải người ta vẫn đợi chờ đây chăng?
Trái tim đếm bước ngập ngừng
Lại gần ta hỏi ai rằng: "ai ơi!
Theo đường nước chảy mây trôi
Để lòng ra khắp phương trời, ta xem
Ở đâu nhắn gió đưa chim,
Ở đâu thiếu nữ trông tìm người yêu.
Tới đây thấy cảnh đìu hiu,
Phải chăng người ở trên đèo mong ta?"

Bồi hồi ta đợi lời thưa
Nhưng cô sơn nữ hững hờ trông mây...
Sóng xuân đôi mắt lung lay
Tình xuân nồng đượm đôi mày thanh thanh.

Cười duyên đắm đuối trời tình
Lòng ta như muốn tan thành hư không.
Ta ôm thiếu nữ trong lòng;
Người yêu thoắt biến thành bông hoa rừng.

Bông hoa nay vẫn còn hương,
Lòng ta còn vết đau thương khôn cùng.
Đính hoa ở một bên lòng
Ngàn năm tiếc giấc mơ mòng khi xưa.

[Bach Van Phi]

Giây phút chạnh lòng

Tặng tác giả "Đoạn tuyệt"

"Anh đi đường anh, tôi đường tôi,
Tình nghĩa đôi ta có thế thôi.
Đã quyết không mong sum họp mãi
Bận lòng chi nữa lúc chia phôi?

"Non nước đương chờ gót lãng du,
Đâu đây vẳng tiếng hát chinh phu,
Lòng tôi phơi phới quên thương tiếc
Đưa tiễn anh ra chốn hải hồ.

"Anh đi vui cảnh lạ, đường xa
Đem chí bình sinh dãi nắng mưa,
Thân đã hiến cho đời gió bụi
Đâu còn lưu luyến chút duyên tơ?

"Rồi có khi nào ngắm bóng mây
Chiều thu đưa lạnh gió heo may
Dừng chân trên bến sông xa vắng,
Chạnh nhớ tình tôi trong phút giây;

Xin anh cứ tưởng bạn anh tuy
Giam hãm thân trong cảnh nặng nề,
Vẫn để hồn theo người lận đận,
Vẫn hằng trông đếm bước anh đi".

Lấy câu khảng khái tiễn đưa nhau,
En muốn cho ta chẳng thảm sầu.
Nhưng chính lòng em còn thổn thức
Buồn kia em giấu được ta đâu?

Em đứng nương mình dưới gốc mai,
Vin ngành sương đọng, lệ hoa rơi
Cười nâng tà áo đưa lên gió
Em bảo: hoa kia khóc hộ người.

Rồi bỗng ngừng vui, cùng lẳng lặng
Nhìn nhau bình thản lúc ra đi.
Nhưng trong khoảnh khắc ơ thờ ấy
Thấy cả muôn đời hận biệt li.

Năm năm theo tiếng gọi lên đường,
Tóc lộng tơi bời gió bốn phương,
Mấy lúc thẫn thờ trông trở lại
Để hồn mơ tới bạn quê hương.

Ta muốn lòng ta cứ lạnh lùng
Gác tình duyên cũ thẳng đường trông
Song le sương khói yêu đương vẫn
Phảng phất còn vương vấn cạnh lòng.

Hôm nay tạm nghỉ bước gian nan
Trong lúc gần xa pháo nổ ran,
Rũ áo phong sương trên gác trọ
Lặng nhìn thiên hạ đón xuân sang.

Ta thấy xuân nồng thắm khắp nơi
Trên đường rộn rã tiếng đua cười
Động lòng nhớ bạn xuân năm ấy
Cùng ngắm xuân về trên khóm mai.

Lòng ta tha thiết đượm tình yêu
Như cảnh trời xuân luyến nắng chiều
Mắt lệ đắm trông miền cách biệt
Phút giây chừng mỏi gối phiêu lưu...

Cát bụi tung trời - đường vất vả
Còn dài - nhưng hãy tạm dừng chân
Tưởng người trong chốn xa xăm, ấy
Chẳng biết vui buồn đón gió xuân.

[Bach Van Phi]

HOA THỦY TIÊN

Phỏng theo bài văn xuôi Bông Hoa Thuỷ Tiên của Từ Li

Trong phòng sách, dưới ánh đèn rạng rỡ
Cụm hoa đào say sưa vừa mới nở,
Như bầy tiên nga bừng thức giấc thần tiên
Còn thẹn thò giương mắt ngạc nhiên
Vì trông thấy Vân Sinh đang ngồi đó,
Tay nâng má, đăm đăm nhìn cửa sổ.
Bên ngoài đen tối mịt mù.
Phảng phất qua hơi gió lạnh mơ hồ
Nhẹ đưa tới một làn khói pháo,
Cảnh xán lạn trong phòng thêm huyền ảo
Chàng khoan thai đến bên chậu thuỷ tiên:
Mấy bông hoa trong lá lả lơi chen,
Chưa muốn nở, chừng đợi chàng đến vuốt.
Chàng âu yếm ngắm mấy giò trắng muốt
Chính tay chàng đã gọt tỉa, chăm vun
Đã nâng niu như mơn trớn trái tim non
Trái tim của khách giai nhân đa tình cảm.
Chàng đứng lặng để tâm hồn mê đắm
Vẩn vơ theo mây khói, vẩn vơ chơi
Trong hoa hương của giấc mộng Bồng lai
Bỗng tiếng pháo nổ ran đâu từ nãy
Mà lơ đãng chàng vẫn không nghe thấy
Nhắc cho chàng sực tưởng tới Lê Dung
Người giai nhân chàng vẫn mơ mòng.
Chàng lại nhớ hình như có hẹn
Đúng giao thừa dắt xuân về, chàng sẽ đến
Thăm Lê Dung trong biệt thự Hoàng Lan.
Vân Sinh bước ra, lòng hớn hở thênh thang
Qua mấy phố âm thầm và yên vắng...

Tới biệt thự người yêu chàng đứng lặng
Đưa mắt nhìn ngơ ngác cảnh xung quanh
Chàng ngạc nhiên lẩm bẩm một mình:
"Có lẽ ta nhầm".
Vì chàng không thấy
Cây hoàng lan tàn lá xanh đưa đẩy
Ở bên mành tơ liễu. Nhưng đến khi
Ngước mắt trông qua rặng tường vi
Thấy lớp nhà xinh tươi đỏm dáng
Đang soi bóng lung linh trên mặt ao yên lặng,
Vân Sinh mới chợt nhớ ra
Đã từng phen vin cành yếu hái hoa,
Đã từng tắm dưới ao sen trong mát,
Từng đón gió bên hiên mà vui đưa tiếng hát.

Ung dung chàng nhẹ gót bước lên thềm.
Dẫy lan can trong bóng tối, im lìm
Như nghe ngóng tiếng hoa trong tiếng lá,
Đang rủ rỉ mách nhau trông khách lạ.
Chàng đưa tay toan mở cửa. Bỗng nhiên
Cửa nhẹ nhàng, thong thả, bình yên
Từ từ mở. Một làn hương man mát
Cùng với điệu dương cầm xa xa dìu dặt
Thoáng đưa ra...
Như hơi gió xuân qua...
Chàng bước vào thản nhiên trông bốn phía:
Phòng vắng lặng, cách trang hoàng ý nhị
Đơn sơ nhưng quí trọng, cao thanh.
Ánh sáng không nguồn, một sắc trong xanh
Lặng giải trên mặt ghế nhung, bình nước ngọc
Với bốn lư trầm đường hoàng kê bốn góc,
Khói lam thong thả cao đưa
Cảnh chập chờn như thực như hư
Vân Sinh đến bên bàn, ngồi xuống ghế
Cùng khói trầm tâm hồn chàng êm nhẹ
Mơ màng như tỉnh như say.
Chàng cố nghĩ xem mình ở đâu đây
Chợt trông thấy bức tranh xuân nữ
Đang thổi sáo cho đôi hươu giỡn múa.
Vân Sinh mang máng nhớ dần ra
Bức tranh kia chàng như đã thấy qua
Thấy cả cảnh êm đềm trong phòng vắng,
Cảnh mờ ảo như trong mộng tưởng
Đang bâng khuâng chàng bỗng thấy bên rèm,
Chúm chím cười mấy đoá thuỷ tiên,
Mấy nụ hoa non dịu dàng kín đáo,
Nhường e ấp chưa muốn phô diện mạo.

Chậu hoa màu sứ xanh xanh,
Chàng biết rằng có vẽ nàng Oanh
Dưới bóng liễu thở than cùng Quân Thụy.
Chàng lại biết đúng nửa đêm hoa sẽ
Bảo nhau cùng tung cánh nở đều.
Tâm hồn chàng rong ruổi đang phiêu diêu
Trên thế giới, cõi u uyên xa lắc,
Mà chàng đã sống qua đâu kiếp trước.
Vân Sinh bỗng thấy nhẹ nhàng
Chuông đồng hồ phòng bên cạnh dần buông
Mười hai tiếng vẳng đưa xa luồng sóng.
Lòng chàng cũng theo chuông vang động
Chàng lim dim đôi mắt trông rèm châu
(Mà chính Vân Sinh cũng không hiểu vì đâu)
Chàng tin chắc bức rèm kia sẽ cuốn.

Chuông dứt tiếng. Khói nao nao cuộn
Một áng hương qua. Một tiếng thở dài
Của điệu tiên ca trong trẻo tuyệt vời
Se sẽ nổi - Bức rèm châu biến.
Từ khung cửa, một nàng kiều diễm
Nhẹ bước ra, tươi như ánh bình minh
Đôi mắt đen, đắm đuối long lanh
Như đôi ngọc huyền sâu xa huyền bí.
Sinh đứng dậy. Giai nhân se sẽ
Mở cặp môi đằm thắm anh đào
Và dừng gót du dương, nàng nhẹ cúi chào
Chàng đứng lặng đăm đăm trông Nhan Sắc
Trí bâng khuâng như người lạc bước
Lên Bồng Lai, chốn mơ mộng thần tiên.
Song giai nhân, chàng thấy như quen
Như đã cùng nhau nhiều lần gặp gỡ.
Trên mình ngọc màu áo xanh lá mạ
Uyển chuyển in theo nét uốn nhịp nhàng.
Rủ bên vai dải khăn lụa tươi vàng
Buông lưu luyến trên đôi tay trắng muốt.
Nàng cất tiếng nhẹ nhàng, nghe dịu ngọt
Như tiếng đàn ân ái, nghe véo von
Như tiếng chim ca buổi sáng trên đầu non!
"Chàng vui gót nơi đâu, giờ mới tới?
Để chúng em những mong chờ, mỏi đợi
Đã tưởng đêm nay xuân đến một mình.
Nhưng vui thay, xuân đến với Vân Sinh
Là xuân thắm. Em xin chào bạn ngọc
Rồi lơi lả nàng tiến lên trong lúc
Tiếng đã im mà âm hưởng vẫn bên tai
Văng vẳng đưa như nhạc điệu của Thiên Thai
Văng vẳng reo trong lòng khách lạ.

Nàng sẽ vẫy. Cửa phòng bên sẽ mở
Một nữ tì lễ phép bưng ra
Một khay trà, chén ngọc thoảng mùi hoa
Giai nhân mắt đưa tình, tay dâng nước
Hương nước thoảng xông, lòng Sinh man mác
Màu nước xanh lóng lánh, trong ngần
Thấp thoáng trông như thấy cả vườn xuân
Với trăm khóm thuỷ tiên trong lòng chén
Phút biến đi nhưng rồi phút hiện.
Vân Sinh nâng chén lên môi
Cả tâm hồn chàng khoan khoái chơi vơi
Như vui tắm trong hồ cực lạc
Gia nhân nói:
"Đây chính là Hoa Các
Bọn chúng em mười hai nữ hoa tiên
Cùng với chàng ân ái có tiền duyên
Mỗi mùa xuân chẳng hay chàng có nhớ.
Chúng em lại cùng nhau ngỏ cửa
Đợi chàng đem xuân tới ta cùng vui..."
Rồi đưa tay, nàng mỉm miệng cười
Cất tiếng gọi:
"Tình quân ta đã tới
Không ra đón, còn trang điểm mãi!"
Tiếng cầm ca réo rắt ở đâu đâu
Vẳng lại đưa ra. Rồi tự cửa rèm châu
Mười tiên nữ yêu kiều, hoa lệ
Áo xanh non, khăn lụa vàng, vui vẻ
Cùng đem theo hương nồng ngát, bước vào
Mười đoá hoa trên những cặp môi đào
Cùng tươi nở biết bao tình ý thắm.
Vân Sinh uống nước trà hương đượm
Nghe tiếng tiên và ngắm dáng tiên nga
Càng thấy lòng thêm chan chứa say sưa
Chàng đem nỗi nhớ thương ra ngỏ
Coi người tiên như bạn tình duyên cũ
Lời chàng hoa mĩ như lời thơ
Mà tiếng chàmg êm ái như đờn ca.
Nhưng niềm vui sướng, chuyện ái ân đang lúc
Như suối reo, bỗng nhiên ngừng khúc
Một nàng hốt hoảng đứng lên:
"Thôi khuya rồi. Chàng cho phép chúng em
Từ biệt chàng, để xuân sau lại gặp".
Rồi cả bọn tiên hoa cùng thổn thức.
Chàng nghẹn ngào không nói ra lời.
Lệ phân li lã chã tuôn rơi
Tiếng đàn tiên càng xa càng tha thiết.
Bầy tiên nữ còn ngại ngùng chưa nỡ biệt
Vân Sinh còn cố giữ vạt khăn vàng
Bỗng thoảng qua cơn gió. Khói trầm tan
Hương trầm nhạt, nguồn sáng xanh bừng trắng,
Bầy tiên biến. Bốn bề vắng lặng
Đồng hồ treo đâu đó điểm lạnh lùng
Bảo chàng hay rằng vẫn ở trong phòng
Ngồi trước khóm thuỷ tiên mà chính tay chàng tỉa.

Sinh ơ thờ đưa tay lau mắt lệ
Nhìn chậu hoa: Trên màu sứ xanh xanh
Vẫn đậm đà nét vẽ Thôi Oanh Oanh
Cùng Quân Thụy vẫn chưa thôi tình tự
Mười hai đoá thuỷ tiên đều đã nở
Nhởn nhơ phô cánh trắng nhị vàng
Ánh hương đưa, còn nhắc lại phút mơ màng

[Ngao_0p]

Tiếng Sáo Thiên Thai


Tặng Ngô Bích San

Ánh xuân lướt cỏ xuân tươi,
Bên rừng thổi sáo một hai Kim Đồng.
Tiếng đưa hiu hắt bên lòng,
Buồn ơi! xa vắng, mênh mông là buồn...
Tiên Nga tóc xõa bên nguồn.
Hàng tùng rủ rỉ trên cồn đìu hiu;
Mây hồng ngừng lại sau đèo,
Mình cây nắng nhuộm, bóng chiều không đi.
Trời cao, xanh ngắt. _ Ô kìa
Hai con hạc trắng bay về Bồng lai.
Theo chim, tiếng sáo lên khơi,
Lại theo giòng suối bên người Tiên-Nga.
Khi cao, vút tận mây mờ,
Khi gần, vắt vẻo bên bờ cây xanh,
Êm như lọt tiếng tơ tình,
Đẹp như Ngọc Nữ uốn mình trong không,
Thiên Thai thoảng gió mơ mòng,
Ngọc Chân buồn tưởng tiếng lòng xa bay...

Thế Lữ

[Tieu Dieu Khach]

TỰ TRÀO
Tặng Tú Mỡ


Thế Lữ là một chàng kỳ khôi
Sống hôm nay không biết có đến ngày mai
Cũng không biết nhận cảnh đời trước mắt
Tính giản dị lại ưa điều bí mật.
Trưa mùa hè đi vẽ cảnh đêm trăng,
Ở Đồ Sơn nói chuyện trên rừng
Đến khi lên thượng du, có lẽ
Anh ta lại nghĩ chuyện vẩn vơ dưới bể .
Người vụng về, yên lặng, chẳng ai ưa
Có bao nhiêu nết xấu không thèm chừa .
Ăn mặc thì lô i thôi, lốc thốc:
Đến Hà Nội với chiếc quần cộc lốc,
Với đôi giày vải trắng mang từ hạ sang đông;
Chiếc mũ dạ vàng dúm dó bẩn vô song
Đội mưa nắng suốt từ Nam chí Bắc.
Đời dị nghị đến thế nào cũng mặc
Đi giữa đường anh cứ ngước trông trời
Và dương dương vui vẻ như người
Không bao giờ, không đời nào biết khổ .
Các bạn hữu ái ngại giùm thường dỗ:
"Anh dại chi mà lãng phí mất bao ngày
Nghe chúng tôi, cứ ở đây
Có tài trí thì cùng người thi thố,
Chớ quạnh hiu đời còn đâu là thú ?
Đến ở đây mà vùng vẫy đua ganh
Mua lấy cho mình đôi chút công danh".
Thế Lữ nghĩ ba hôm mới nói:
"Ô phải đấy!" Rồi ở ngay Hà Nội
Anh ta vừa hoạt động, vừa mơ màng;
Lúng túng như anh Mán học làm sang
Trong một bộ áo quần rất lịch sự .
Học đo đắn, học dè, học giữ,
Học chen vai thích cánh, học ra đời .
Nhưng chẳng bao giờ bỏ được tính dở hơi:
Là cứ tưởng trần gian, ai cũng tốt.
Ở đời này, quá thực thà là dốt,
Anh ta nào đã biết đâu rằng
Có bao nhiêu đức tính cũng không bằng
Chí khôn khéo gian ngoan là đạt tất!
Bỗng hôm nay rầu rầu nét mặt
Vắt lên tay bộ "quần áo văn minh".
Anh đến bảo tôi rằng: "Cái bước công danh
Thực chẳng có chút nào thi vị cả .
Đừng đón hỏi dỗ dành tôi nữa
Để tôi yên sống đời riêng tôi
Cuộc đời lang thang phiêu bạt nhưng mà vui,
Riêng cùng với Nàng Thơ làm bầu bạn
Cái sung sướng phồn hoa tôi đã chán".
Rồi bỏ quên bao nỗi giận buồn qua
Anh ta buông bộ y phục chẳng nên thơ
Và lại giữ những chiếc mũ tàng, đôi giày trắng
Với chiếc áo lợt màu vì sương nắng
Anh ra đi, tìm chị Ly Tao
Mà ít lâu nay không biết trốn nơi nào .

[Tieu Dieu Khach]

MỘNG ẢNH

Dưới bóng râm tàn lá
Một dòng suối chảy mau
Bọt nước quanh mình đá
Phun bông trắng phau phau .

Người đẹp đứng bên nguồn
Óng ả như mình liễu
Mái tóc tả tơi buông
Mặc gió cành trêu ghẹo .

Cánh tay ngà lơi lả
Vít trĩu nhánh cây xanh
Lá vàng bay lả tả
Như bướm lượn quanh mình.

Làn sóng mắt ngây thơ
Nét miệng cười tươi thắm
Chân đá nước hững hờ
Khiến cho ta mê đắm.

Ta, tấm lòng man mác
Vin hái quả cây tươi,
Ngoảnh dâng cho nhan sắc
Người đẹp đã đâu rồi .

[Tieu Dieu Khach]

HÁI HOA

Nhẹ nhàng em hái đóa hồng tươi
Dưới vẻ xuân chào buổi sớm mai,
Trong lúc chim xuân mừng nắng mới
Nhuốm đào sắc trắng khóm hoa mai .

Em thấy lòng chan chứa cảm hoài,
Lẳng lơ gió lá như bên tai:
Vườn xuân đằm thắm tình âu yếm,
Thơ thẩn vì đâu, xuân nữ ơi!

Tình quân em ở chốn xa xôi,
Chắc thấy xuân sang cũng ngậm ngùi
Cho kẻ tựa thời gian ngóng bạn,
Mắt buồn trông thấy cảnh xuân vui

[Tieu Dieu Khach]

THỨC GIẤC
Tặng Phạm Đình Tân

Gió mây đuổi giấc mơ màng,
Tỉnh ra thấy ánh trăng vàng bên chăn.
Trước cửa sổ, đầy sân những bóng
Cành lá đen lay động vật vờ ...
Một cơn gió vội vàng qua;
Sau hiên sào sạc mấy tầu chuối xanh;
Lá bay chạm bức mành vắng vẻ;
Muỗi bên màn se sẽ than thân;
Sâu thềm rủ rỉ âm thầm,
Nối muôn đêm, một tiếng ân hận dài;
Dế chân cỏ siết mài bóng tối;
Bờ lau xa quốc gọi buồn theo;
Trời khuya rạng rỡ đìu hiu,
Thoảng nghe lọt tiếng sáo diều trong trăng.


Rũ hạt sương hoa, giọt lệ rơi
Nâng hoa ân ái để lên môi .
Tình quân nếu cũng trông mây, hẳn
Cảm thấy tình em thả tuyệt vời .

Có ai đem hộ đóa hồng tươi
Để bạn lòng em đón lấy cài
Bên phía trái tim chàng thổn thức:
Trông hoa hằng tưởng niệm miệng em cười .

[Tieu Dieu Khach]

TRẢ LỜI
Thay Tú Mỡ trả lời một bạn đọc

Không! Thế Lữ cũng chưa xa Hà Nội,
Vẫn ngược xuôi trên các đường gió bụi
Chốn phồn hoa náo nhiệt dưới ta đây,
Nhưng bởi vì đâu trong ít lâu nay,
Tôi thường thấy anh ta buồn chán lạ .
Bao nhiêu vẻ tươi cười, hớn hở
Biến nơi nao, để hương khói ưu tư
Vấn vương hoà trên nét mặt người thơ
Lang thang bước giữa những nơi đông đúc,
Anh quên hẳn bên mình người chen chúc
Đang vội vàng tranh kiếm kế sinh nhai .
Mắt thờ ơ trông phố lại trông trời,
Trông nhà cửa tối tăm hay căn hàng rực rỡ,
Trong cảnh kiêu sa cũng như đời lam lũ
Anh dửng dưng nhường chẳng biết chi chi,
Thấy lạ lùng tôi đã một đôi khi
Tìm Thế Lữ hết lời căn vặn hỏi .
Anh chỉ thở dài, mãi sau mới nói:
"Tôi là một kẻ mơ màng,
Yêu sống trong đời giản dị, bình thường,
Cùng với Nàng Thơ tháng năm ca hát,
Chúng tôi quen cảnh mịt mùng bát ngát
Của non cao, rừng cả, cảnh đìu hiu
Chốn đồng xa sương trắng chập chờn gieo,
Hay cảnh rỡ ràng, bướm tung bay, chim vui hót
Tôi nâng dần, nâng cao lời dịu ngọt,
Trông nước non thanh khiết chốn sơn thôn,
Gửi tiếng tơ lòng và gửi cả tâm hồn,
Cho hoa cỏ, cho gió mây, cho ánh sáng.
Kề vai nhau ở trong trường mộng tưởng.
Cùng tạo nên riêng một cảnh thiên đường,
Đầy hương hoa cùng tình ái du dương.
- Bỗng một hôm, từ phương ngoài xa cách
Cơn gió phồn hoa thổi qua đời tịch mịch
Đem tới cho lòng ham muốn tung hoành
Giữa vinh hoa lộng lẫy của văn minh.
Tôi khuyên Thơ tìm đến nơi thành thị,
Khuyên chung sống trong cuộc đời mới mẻ .
Nàng ngại ngùng, nhưng bởi đã quen chiều
Bạn tình thơ, nên nàng cũng ưng theo .

Rồi từ đó, trên các đường rộn rã
Người ta thấy đôi thiếu niên bỡ ngỡ
Dắt tay nhau len lỏi bước đua chen
Và hiến cho đời đôi khúc đàn tiên
Đã ghi chép nơi gió sương tươi sáng.
Nàng sung sướng vì thấy tôi sung sướng
Buổi đầu tiên chào đón tiếng hoan hô
Của khách giầu sang trong chốn kinh đô .

- Nhưng Nàng Thơ tôi là người cả thẹn,
Không quen tiếng còi ô tô, chuông xe điện,
Không quen màu sáng lạn đất vui chơi
Nên từng phen nàng thơ thẩn ngậm ngùi
Thương tiếc cảnh êm đềm nước non cũ,
Gượng cười nói khi thấy tôi khuyên dỗ,
Gượng vâng theo khi tôi giục hồn thơ
So giây đàn chung họa mấy lời ca
Đem nhau bước vào trường hoạt động
Tôi hăng hái muốn cùng ai vui sống
Mà vẫn đờn thơ mơ tưởng - Nhưng than ôi!
Chẳng bao lâu, người tiên tử, bạn lòng tôi,
Bỏ tôi lại với cảnh đầy gió bụi!
Nàng xa tôi để lánh xa Hà Nội,
Để tránh nơi tôi mải miết đua ganh.
Tiếng ồn ào nhộn nhịp Hà thành
Đã chen át tiếng du dương êm dịu
Của khúc tiên ca xa xăm trong trẻo .
Cho nên tôi chán nản bấy lâu nay
Chiếc đờn lòng hờ hững bỏ trùng dây
Và để mặc tơ nhện sầu chăng phím.
Tôi muốn tránh cảnh phồn hoa đã chiếm
Mất lòng tôi, tìm cho thấy bạn Ly Tao
Nhưng non nước muôn trùng, em than khóc ở nơi nào ?
Ta biết hỏi ai! Hỡi tình nhân kiều diễm?

[VongHonTienTu]

Bên Sông Đưa Khách

Trời nặng mây mù. Mấy khóm cây
Đứng kia, không biết tỉnh hay say
Đỗ bờ sông trắng, con thuyền bé.
Cạnh lớp lau già , gio lất lay

Tôi tiễn đưa anh đến tận thuyền
Để dài thêm hạn cuộc tình duyên
Thuyền đi, tôi sẽ rời chân lại
tôi nhớ tình ta, anh vội quên

Thuyền khách đi rồi, tôi vẫn chờ.
Lòng tôi theo lái tới phương mô?
Bâng khuâng trong cõi sầu vô hạn
Không khóc, vì chưng mắt đã khô

Đâu biết rằng anh cũng chỉ là
Khách chơi giây lát ghé chơi qua
Rồi thôi, níu áo không tình nữa
Để mặc mình ai khổ ước mơ

Tôi chỉ là người mơ ước thôi
Là người mơ ước hão ! Thna ôi !
Bình minh chói lói đâu đâu đấy
Còn chốn lòng riêng u ám hoài

Mà biết vô duyên vẫn cứ mong
Trăm năm ôm mãi khối tình không
Trọn đời làm kẻ đưa thuyền khách
Thyền chảy, trơ vơ đứng với sông

[Vo^ Ta^m]

Tiếng ve ran trong bóng cây râm mát,
Giọng chim khuyên ca ánh sáng mặt trời.
Gió nồng reo trên hồ sen rào rạt,
Mùa xuân còn, hết? Khách đa tình ơi!

Khách đa tình ơi! Mùa xuân đã hết.
Này nghe: tiếng diều sáo dẫn mây đi.
Có phải chǎng, đầy những lời tha thiết?
Lời tiếc xuân như hát khúc phân li.

Ta rắp cao lời chào ngày mới mẻ
Vì đông, thu hay hạ cũng như xuân:
Cũng có tình riêng với lòng thi sĩ
Ta vui ca trông ngày tháng xây vần.

Nhưng ta thấy cô kia đang tựa cửa,
Tiếc bóng chiều, đôi mắt dõi chân mây.
Ta cảm nỗi hoài xuân cùng thiếu nữ,
Cùng cô em đôi má đỏ hây hây.

Nên ngừng bút khoan vẽ màu chói lọi
Của ngày hè muôn cảnh sắc tưng bừng,
Cất tiếng hát, trông cô em, ta gọi:
Hỡi cô em! Nghe tiếng hát ta chǎng?

Nghe tiếng ta trong bóng ve gieo mát
Trong lời chim, trong giọng sáo chơi vơi...
Hãy gắng quên nỗi bàng hoàng man mác
Mà vui đi, thiếu nữ đa tình ơi!

[Vo^ Ta^m]

Lòng ta ơi! Thôi đừng lên tiếng nữa!
Lặng mà nghe đờn gảy khúc sầu thương.
Ngón tay rung, rung động cả đêm sương,
Khiến trǎng nước đắm mơ hồn li biệt,
Khiến trong gió ngưng động niềm thống thiết
Của bao nhiêu người đẹp khát tình duyên
Ôm nhớ nhung còn nức nở bên đèn.
Đêm khuya vắng thêm gợi thời xa vắng,
Tiếng bi ai như gợi niềm cay đắng
Của chia phôi cùng thương tiếc đợi chờ
Trong bao nhiêu tình sử não nùng xưa.

Thấy chǎng ai trên sông khuya im sóng
Bâng khuâng trôi một con thuyền mơ mộng,
Thuyền lênh đênh gieo giữa cõi sương tan
Tiếng ngậm ngùi muôn thuở của thời gian
Biết chǎng ai bao nhiêu điều cực khổ
Với bao nỗi hờn oan trong vũ trụ
Cùng hẹn hò thu lại một đêm nay
Đương nỉ non thánh thót ở trên dây
Theo ngón đê mê của bàn tay nghệ sĩ.

Thuốc độc êm đềm! Ôi giọng đàn kiều mị,
Bởi vì đâu gieo mãi xuống lòng ta
Những giọt nồng tê tái vị say sưa?

[Vo^ Ta^m]

...Bài thơ thứ nhất mới ra đời,
Chợt thấy như bông tuyết lặng rơi
Như gió hồng mơn, như nắng dịu
Nhẹ nhàng êm ấm ủ trên vai.

Ngảnh lại: Nàng thơ đã ở bên
Mỉm cười - Ô, khéo miệng trǎm duyên!
(Lời nào tả được tình lưu luyến
Buổi mới ân cần với bạn tiên).

Kết giao hẹn đến muôn ngàn kiếp,
- Vì bọn làm thơ hẳn sống lâu -
Ta với nàng tiên ca hát mãi,
Ngoài ra còn có thiết chi đâu?

Cho đến ngày ta phải ngược xuôi,
Trong khi vất vả cũng không thôi,
Nhởn nhơ ngâm hoạ cùng nương tử:
Một cuộc tình thiêng ở giữa đời.

Nhưng nàng tiên ấy hay ghen lắm,
Chỉ muốn ta yêu có một mình,
Mà tấm lòng ta thì phóng lãng,
(Lạ gì cái tuổi thuở xuân xanh?)

Vì thế Nàng Thơ đã mấy phen
Trách ta mê đắm mãi trần duyên;
Mấy phen ta thấy màu chậu lệ
Thầm oán hờn ta dưới mắt đen.

Song le ta biết làm sao được?
Vì ở trần gian vẻ lệ kiều
Của khách giai nhân thường vẫn bảo:
Yêu thơ đâu phải thực là "yêu"?

[Vo^ Ta^m]

Dưới bóng râm tàn lá
Một dòng suối chảy mau
Bọt nước quanh mình đá
Phun bông trắng phau phau.

Người đẹp đứng bên nguồn
óng ả như mình liễu
Mái tóc tả tơi buông
Mặc gió cành trêu ghẹo.

Cánh tay ngà lơi lả
Vít trĩu nhánh cây xanh,
Lá vàng bay lả tả
Như bướm lượn quanh mình.

Làn sóng mắt ngây thơ
Nét miệng cười tươi thắm
Chân đá nước hững hờ
Khiến cho ta mê đắm.

Ta, tấm lòng man mác
Vin hái quả cây tươi,
Ngảnh dâng cho nhan sắc
- Người đẹp đã đâu rồi.

[Vo^ Ta^m]

Trên bờ bể Đồ Sơn một buổi chiều

Mặt trời dần khuất
Vòm cao, mây lững thững về
Chiếc thuyền xa buồm thẳng không đi
Trên bể phẳng như tấm màn lụa xám.
Bãi bể ướt, sắc trời in loáng
Tôi bước lên, người trong cõi hư vô,
Tai vẳng nghe tiếng gió mơ hồ
Tiếng rủ rỉ của hàng thông im đứng
Với tiếng sóng đổ xô từng phút lặng.
Tôi rộng nhìn ra bốn phía xa khơi
Cảnh minh mang riêng có một mình tôi
Đang thở thẩn với nỗi lòng bát ngát.

Như một kẻ bộ hành ngơ ngác
Lạc vào nơi đồng đất hoang vu
Tôi mang theo một khối hoài u
Tìm mà chẳng thấy nhẽ uyên thâm trong tạo vật.
Ngừng bước nản, tôi trông vời bí mật
Trông bầu xanh, nét mặt u trầm
Trông bốn phương trời bể mịt mù tǎm
Và tôi hỏi: Nào đâu là chân lí?
Hỡi những cảnh cao thâm, vôn cùng vô để!
Mây hằng bay, sóng hằng nổi, gió không ngừng!
Hỏi có nghe thấy tiếng ta chǎng,
Nghe thấy tiếng một tâm hồn đau khổ?
Ta khát biết nhẽ nhiệm mầu trong Vũ trụ.
Nhưng than ôi! Tạo vật vẫn làm thinh,
Ngàn muôn nǎm giữ vẻ mặt vô tình
Và lãnh đạm, cao siêu, huyền bí.

[Vo^ Ta^m]

Thuở ấy nhiệm mầu sương gió biếc,
Trời mây huyền ảo đắm hồn thơ
Cây im, vin bóng um tùm lá
Sông chậm nguồn sâu nước đợi chờ.

Vì chưng - ngày tháng êm đềm trôi -
Khi nắng hồng thiêng lướt cạnh đồi
Khi cánh chim thần đâu vút lại
Từng không dìu dặt tiếng xa xôi.

ấy tiếng mơ hồ của ý Xuân,
Hằng nǎm ca ngợi đón Đông Quân
Nước non trong sáng thay màu mới:
Tấm áo đào tươi phủ khắp trần.

Cây im sông lắng đợi Xuân về
Trong lúc trần gian, dưới bóng the
Của buổi thanh bình thong thả sống
Từ nơi thành thị tới thôn quê.

Quả trĩu cành xanh, lúa ngập đồng
Ông già yên lặng tóc râu bông.
Chiều chiều chống tuổi trên cây trúc
Lững thững đi nhìn dải suối trong

Trên nền áng cỏ thơm mơn mởn
Con trẻ cười nô hất trái đào,
Rũ lụa bên hồ ba bốn chị
Lả lơi đưa tiếng hát lên cao.

Từng bọn thư sinh dạo trước đền
Ung dung hỏi liễu ngắm hoa quen
Đón làn hương gió, nhìn mây uốn
Mơ cảnh Trường An vơng lọng chen...

Thành đô với cảnh sắc huy hoàng
Cũng lặng chìm trong ánh khói sương.
Hoà thuận yên vui đời thái lạc
- Đồn xa quân lính hoạ ca xang.

[Vo^ Ta^m]

Miệng hát, hai tay nhét túi quần
Tiến lên, ngửa mặt đón mưa xuân,
Vui như đàn trẻ sǎn theo bướm
Ta mải mê theo đuổi mấy vần.

Đi qua các phố quên người đông,
Trời rét hay chǎng, chẳng bận lòng:
Ta thấy tâm hồn đang rạng rỡ
Tưng bừng muôn cánh bướm hoa tung.

Trông khóm đào, mai bán khắp đường
Ta cười tưởng nhớ cảnh quê hương
Bồng lai muôn thuở vườn xuân thắm
Xán lạn, u huyền trong khói sương...

Rồi bao hình sắc bóng tiên nga
Điêu luyện tô thành những nét thơ
Bao điệu thiêng liêng tê tái dạo
Chập chờn theo tiếng gió bay qua.

Nửa ở Bồng Lai, nửa ở trần
Ta đi trong lúc cả trời xuân
Nồng say thắm nhuộm màu thi cảm
- Chợt cánh hoa đào rụng dưới chân.

Lượm hoa như lượm mấy lời thơ
Hoa lại từ đâu nhẹ cánh đưa,
Một cánh rủ theo bao cánh khác!
Quanh mình tới tấp trận mưa hoa.

Theo lối hoa về rẻo bước lên,
Chân đưa lần đến cảnh thần tiên
Đường cây uốn éo êm đềm phủ
Tàn lá xanh rờn ánh biếc xuyên...

Gió đưa hoa tới cành hoa lay
Như quyến theo làn hương đắm say,
Như quyến theo lời tơ trúc nhẹ
ái ân tha thiết vẳng đâu đây.

Đưa bước như vào trong cõi mộng
- Đàn, hoa, thep nhịp gót du dương, -
Ta đi tìm cõi nguồn tươi sáng
Bỗng hiện trong hoa bóng một nàng...

Một giai nhân chuốt vẻ yêu kiều
áo trắng in màu ánh ngọc reo,
Nhan sắc như bài thơ tuyệt tác.
Mơ màng âu yếm điệu cao siêu.

Mỉm miệng cười tươi như nắng xuân
Mắt nhìn lưu luyến bạn thi nhân;
Đưa tay nương vít cành hoa thắm
Nàng hái từng bông thả xuống dần.

Đem cả tình thơ với tấm lòng
Yêu mê riêng vẻ đẹp mênh mông,
Đón màu hoa rụng tay Nương tử
Bỗng thấy lòng ta cảm não nùng...

Ô hay! Bao cánh thắm hoa đào
Chẳng ủ lòng ta ấm dịu sao?
Chẳng đủ cho lòng quên khổ não
Vì đâu réo rắt khúc tiêu hao?

Giở hoa xem lại, ôi kì ảo!
Trên cánh nhung tơ những nét huyền
Thẫm viết lên màu nǎm tháng cũ
- Lời thơ ghi những chuyện tình duyên.

Chép lại lời thơ kể chuyện xa
Biết đâu không phải nỗi lòng ta,
Bao lâu kiêu hãnh trong im lặng
Thấy gió xuân về cũng thiết tha.

[Vo^ Ta^m]

Trời có những buổi bình minh êm lặng,
Phấn hồng non phơn phớt dải chân mây;
Nhưng cô em có đôi má hây hây
Làm phai nhạt cả màu tươi buổi sáng.

Trời có những dải mây huyền thấp thoáng
Như vấn vương lưu luyến quyện lòng ai;
Nhưng khi cô buông áng tóc mây dài
Cho tay gió lướt bên thềm mơn trớn.
Lòng ta cũng chuyển theo làn sóng lượn.

Đã biết bao phen những buổi chiều thu
Ta bâng khuâng tìm cảnh mộng bên hồ,
Nhưng ta chỉ tiếc khi ngồi lặng ngắm
Đôi mắt cô em như say như đắm
Như buồn in hình ảnh giấc mơ xa.

Vườn trần gian, dù thâu góp cả muôn hoa
Lấy một nét cười mừng chim với gió,
Cũng không thắm tươi, say sưa, rực rỡ
Bằng khi cô hé cặp môi xuân
Mà lả lơi cười cợt với đông quân.

Nhưng em ơi, vẻ xanh tươi trong trời đất
Tuy đến hạn u tàn, song chẳng mất:
Đông qua, lại thấy xuân sang.
Dòn vẻ đẹp giai nhân, đắm đuối, rỡ ràng,
Gồm những áng tinh hoa bao cảnh sắc
Phải đâu cũng lâu bền như non nước?

Một ngày kia em ngắm lại dung nhan,
Em sẽ cùng ta buồn trách thời gian,
Tiếc cảnh vui qua, tiếc màu rực rỡ
Của xuân đời ngàn nǎm không về nữa.
Vậy thì yêu đi, vui mãi, bạn lòng ơi!
Để khi thấy ánh quang minh soi thấy má hồng phai.

Thấy áng tóc điểm thưa màu sương bạc,
Thấy nét thâm miệng hoa dần đã nhạt
Thấy nước hồ thu đôi mắt đã mờ,
Em vẫn còn giữ được tấm lòng xưa
Vì em ơi, khi nặng mang tình ái
Thì xuân sắc nắng hương tuy dầu dãi
Ngày xuân xanh khe khắt vô tình qua
Nhưng lòng xuân muôn tuổi vẫn không già.

[Vo^ Ta^m]

Tôi mơ thấy tôi nằm trên vũng máu,
Chống tay lên nghe tiếng những hồn kêu.
Khắp bốn phương loè loẹt lửa trời chiều
Muôn vật tắm trong một màu đỏ khé.
Tôi chợt nghĩ: hình ảnh cuộc đời là thế.
Có phải đời còn vui đẹp lắm đây chǎng?

Không, tôi muốn quên đi bằng chén mơ màng
Và gượng cất tiếng cười che tiếng khóc.
Nhưng số mệnh vẫn chưa vừa lòng độc
Nhất định dùng quyền lực hại tôi chơi...
Bắt tôi hết đau khổ lại ngược xuôi
Trên hòn đất, than ôi, thân kiến muỗi!
Thắt lại rồi buông, tha ra mà đuổi
Không sớm cho thân tan nát hẳn thân hèn.
Tôi muốn lịm đi một giấc để cầu yên
Thì kéo dậy, lay hồn cho mở mắt!
Trên vực thẳm, một ngón tay khe khắt
Chỉ cho tôi trông khắp cõi mênh mông,
Là chỗ nhân gian đang uống máu nồng,
Nuốt một nửa còn phun nhau một nửa.
Họ cắn nhau, hại nhau, giết nhau, còn gì nữa?

Bỗng leng keng tiếng xe điện chạy qua...
Tôi bàng hoàng mở trừng mắt trông ra:
Mới sực biết là mình nằm mộng.
Chung quanh tôi, mọi người đang hoạt động,
Mang cái vui trên miệng, cái hi vọng trong lòng,
Đang rủ nhau như góp sức cùng trông
Tới mục đích của đời người là hạnh phúc.
ánh bình minh tưng bừng như lời reo, lời chúc:
Cây xanh tươi, chim đua hót, người sung sướng, ôi thái bình!

Tôi với xem tờ báo ở bên mình:
Tình bác ái rõ in trong những lời yên uỷ.
Trên bờ hồ Lê Man, người ta đang tìm kế
Sǎn đuổi lòng đố kị, thần chiến tranh.
Khắp thế gian đang hội nghị thái bình,
Không đời nào, thực không đời nào còn phen khói lửa.

Tôi đang mừng, bỗng sinh hơi ngờ ngợ...
Cảnh thiên đàng kia đã có thực hay chưa?
Hay cũng lại là một cảnh nằm mơ?

[Vo^ Ta^m]

Gió bấc giục về, Nương Tử rét,
Bạn nghèo không sắm áo nhung tơ,
Sương thu gội mãi trên vai giá
Ta lấy gì đây đắp dáng Thơ?

[Vo^ Ta^m]

Trời xanh dịu, sợi mây hồng vơ vẩn
Trên bờ sông cô em đang thơ thẩn
Đứng lặng nhìn mặt nước chiếc thuyền trôi

Với ánh chiều thu bầm tím chân trời.
Cô buồn, mà vì đâu, cô chẳng biết.
Có lẽ bao nỗi âm thầm tha thiết
Bấy lâu nay ẩn kín một bên lòng,
Bỗng dưng nhân một phút hư không
Trước cảnh rộng mịt mùng nơi sông nước,
Đã khiến cho tâm hồn cô man mác.

Gió đưa cành lá, ghẹo áng tóc mai,
Cùng cô em chung một tiếng thở dài
Mà giọt sương chiều điểm thưa trên lá
Cũng long lanh với hạt châu trên má.

Tuy nhiên trong lúc bâng khuâng
Cô thấy lòng cô phơi phới lâng lâng
Như bay cao, như tan theo mây gió.

Cô khoan khoái trong khi buồn thảm đó
Chính vì hồn thu vi vút ban chiều
Đã nhắc cho cô thấy lòng cô yêu!

Lần đầu hết lòng cô mang tình ái
Là một khối sầu dịu dàng êm ái.
Nhưng yêu ai? Mà đã có ai yêu?
Cô chỉ biết trông sông nước đìu hiu
Trông mây gió gửi nỗi lòng tê tái.

[Vo^ Ta^m]

Hôm qua đi hái mấy vần thơ
ở mãi vườn tiên gần Lạc Hồ;
Cảnh tĩnh, trong hoa chim mách lẻo,
- Gió đào mơn trớn liễu buông tơ.

Nước mát hơi thu thắm sắc trời
Trời xanh xanh ngát đượm hồng phai.
ái ân, bờ cỏ ôm chân trúc,
Sau trúc, ô kìa xiêm áo ai?

Rẽ lá, thi nhân bước lại bên
Mấy vòng sóng gợn mặt hồ yên,
Nhởn nhơ vùng vẫy ba cô tắm
Dưới khóm hoa quỳnh là biếc xen.

Hồ trong như ngọc tẩm thân ngà
Lồ lộ da tiên thô sắc hoa,
Mỉm miệng, anh đào tan tác rụng
Tóc buông vờn mặt nước say sưa.

Say sưa, người khách lạ Bồng Lai
giận lũ chim kia khúc khích hoài,
Van khẽ gió đừng vi vút nữa,
Nhưng mà chim gió có nghe ai!

Lời oanh trên liễu, yến bên hồng
Hạc ở trong không, phụng dưới tùng,
Bỗng chốc cùng nhau cao tiếng hoạ
Đờn tiên rộn rã khắp tiên cung...

Hoa lá cùng bay, bướm lượn qua
Người tiên biến mất
- Khách trông ra:
Mặt hồ nước phẳng nghiêm như giận
Một áng hương tan, khói toả mờ.

[Vo^ Ta^m]

Ngày trước mỗi khi qua bên sông
Vǎng vẳng đưa sang tiếng em hát
Ta thôi ngắm trời xanh áng mây hồng,
Ta quên dạo vườn hoa gió bay ngát.

Ngày nay ta cũng qua bên sông
Lắng tai, không thấy tiếng em hát,
Ta hỏi thǎm: em đã đi lấy chồng,
Để lại mây mờ, gió chìm, hương nhạt.

Thổn thức ta ngồi ghé bến sông
Giục tiếng lòng xưa ôn tiếng hát,
Mượn ánh lòng soi ấm khói mây bông,
Mượn hương tình đượm thơm làn gió mát.

Ta là thi sĩ ở bên sông
Tiếc cái vui qua cùng khúc hát:
Ngàn muôn nǎm vỗ nhịp một bên lòng
Ta nhớ lại thanh hương xưa đã tắt.

[Vo^ Ta^m]

Tặng tác giả Đời mưa gió

Lòng em như nước Trường Giang ấy
Sớm tối theo chàng tới Phúc Châu.
(Lời Kĩ nữ)

Trời nặng mây mù. Mấy khóm cây
Đứng kia không biết tỉnh hay say.
Đỗ bờ sông trắng, con thuyền bé.
Cạnh lớp lau già gió lắt lay.

Tôi tiễn đưa anh đến tận thuyền
Để dài thêm hạn cuộc tình duyên.
Thuyền đi tôi sẽ rời chân lại.
Tôi nhớ tình ta, anh vội quên

Thuyền khách đi rồi, tôi vẫn chờ
Lòng tôi theo lái tới phương mô.
Bâng khuâng trong cõi sầu vô hạn
Không khóc vì chưng mắt đã khô.

Đâu biết rằng anh cũng chỉ là
Khách chơi giây lát ghé chơi qua;
Rồi thôi níu áo không tình nữa
Để mặc tình ai khổ, ước, mơ.

Tôi chỉ là người mơ ước thôi
Là người mơ ước hão! Than ôi!
Bình minh chói lói đâu đâu ấy
Còn chốn lòng riêng u ám hoài.

Mà biết vô duyên vẫn cứ mong
Trǎm nǎm ôm mãi khối tình không,
Trọn đời làm kẻ đưa thuyền khách:
Thuyền chảy, trơ vơ đứng vời trông.

[Vo^ Ta^m]

(Tặng Nguyễn Lương Ngọc)

Tôi

Suốt đêm thức để trông ai,
Ơ kìa ánh lửa đỏ ngời phương Đông.
Nhởn nhơ cây núi nhuộm hồng
Đẹp như cô gái yêu chồng đêm nao.

Cô Mán

Đêm qua trǎng khóc trên trời
Để cho nước mắt nó rơi trên cành
Giọt châu trắng lá cây xanh
Anh kia có biết tâm tình tôi chǎng?

Tôi

Kìa cô con gái thẩn thơ
Đứng trên đỉnh núi trông chờ ai đây?
Cỏ bay, cái váy cũng bay...
Trên không con nhạn đón mây chập chờn.

Cô Mán

Chập chờn con nhạn đón mây,
Cỏ cao đón gió, tôi đây trông chồng.
Lòng tôi, anh biết cùng không?
Ngày tưng bừng cũng lạnh lùng như đêm!

Tôi

Đêm ngày cô những lạnh lùng
Bởi chưng cô chửa có chồng như ai.
Hỡi cô con gái kia ơi!
Thôi đừng khóc nữa kẻo tôi thêm buồn.

Cô Mán

Tôi buồn, tôi lại buồn thêm
Tôi trông mây nước, tôi thèm duyên tơ.
Mắt tôi nước mắt như mưa
Tôi không muốn gạt, tôi chờ ai lau.

Tôi

Ai lau nước mắt cô mình?
Dưới đây duy có một mình ta thôi.
Cầm khǎn lòng những bồi hồi
Lệ ta cũng chửa ai ngồi lau cho.

Thân ta lưu lạc giang hồ
Giận đời muốn khuất những trò đảo điên
Để lòng theo đám mây huyền
Mây đưa ta bước tới miền gió trǎng.

ở đây mây núi, cây rừng
Nước non thanh sạch cách chừng phồn hoa
Chim đèo nhắn gió đèo ca,
Du hồn mơ một giấc mơ không cùng.

Giữa nơi bát ngát mịt mùng,
Tấm lòng thơ cũng nặng lòng ái ân.
Thân tuy muốn thoát duyên trần
Nhưng còn vương mối nợ nần muôn nǎm.
Đờn lòng, ta sắt, ai cầm?
Lại đây hoà điệu, hoà âm, ta cùng
Du dương chung khúc mơ lòng
Mây cao với núi trập trùng kia ơi!
Nơi trông mây núi, than ôi!
Im lìm, không tiếng trả lời lòng ta...